578 - مدت عبادت شیطان وضربه خود خواهی او
27 بازدید
موضوع: اخلاق و عرفان

                  
                                      مدت عبادت شیطان وضربه خود خواهی به او

 با توجه به آیات قرآن نظیر آیه 50 سوره کهف یا آیه 31 سوره حجر به این نتیجه می‌رسیم که شیطان (ابلیس) از طایفه جن بوده و به خاطر کثرت عبادت در زمره ملائکه محسوب می‌شده است. داستان استکبار شیطان -که آزمون او بود- حدود هفت مورد در قرآن آمده و بسیار آموزنده است.
                                              پاسخ وى در بیان علت این استکبار:
گفت:«من کسى نیستم که براى بشرى که او را از گِل خشکیده‌اى که از گل بدبویى گرفته شده است آفریده‌اى سجده کنم!».[ ‏حجر، 33.
و یا در تعبیرى دیگر که می‌گوید: «من از او بهترم. مرا از آتش و او را از خاک آفریده‌اى».[اعراف، 12.
پس یک نا فرمانی رو برو به خدا  آن همه زحمات را آتش زدو نابود ساخت  که در ذیل کمی از ماجرایش را   ببینید.
به درخواست شيطان و اذن خدا، فرشتگان آن ملعون را به آسمان بردند. روزى كه به آسمان رسيد شنبه و زمانى كه به آسمان هفتم رسيد روز جمعه بود.
در آسمان اول مدت هزار سال خدا را پرستيد. پس از آن به آسمان دوم بالا رفت و در آن جا هم هزار سال عبادت كرد. آن گاه به آسمان سوم و چهارم تا آسمان هفتم اوج گرفت . در هر آسمان مدت هزار سال خدا را بندگى كرد.
در آسمان هفتم مستقر و چنان مشغول عبادت شد كه جبرئيل و اسرافيل و ميكائيل وقتى او را ديدند به يك ديگر مى گفتند: خداوند، عشق و علاقه به عبادت و قدرتى كه به اين بنده داده به هيچ كس نداده است . بندگى او هم چنان ادامه داشت تا وقتى كه خداوند اراده كرد آدم را بيافريند. حضرت اميرالمؤمنين عليه السلام در نهج البلاغه ((خطبه قاصعه )) درباره نكوهش عبادت او و متكبران مى فرمايد: شيطان ، مدت شش هزار سال خدا را پرستش كرد كه فقط دو رکعت آن چهار هزار سال طول کشید!
بعد مى افزايد: معلوم نيست كه اين شش هزار سال از سال هاى دنيا است يا از سال هاى آخرت . اگر از سالهاى دنيا بوده كه همان شش هزار سال خواهد بود و اگر از سالهاى آخرت باشد، هر يك روز آن طبق قرآن مجيد هر روز آن هزار سال بود و درجای دیگر كه مى فرمايد:  (فى يوم كان مقداره خمسين اءلف سنة ؛) (سوره معارج آیه 4 ) در روزى كه مقدار آن به اندازه پنجاه هزار سال - از سالهاى دنيا - خواهد بود.
(جمع سال دنيا) 109500000000 (سال دنيا) 50000 * (روز) 365 *(سال آخرت ) 6000
در نتيجه ؛ اگر شش هزار سال را ضرب در سيصد و شصت و پنج روز، و حاصل را در پنجاه هزار ضرب كنيم جمعا: صد و نه ميليارد و پانصد ميليون سال دنيا مى شود؛ يعنى شيطان اين مدت ، خدا را عبادت كرده و دايما مشغول نيايش و ستايش او بوده است .
در روايت ديگرى از امام جعفر صادق عليه السلام آمده كه : شيطان در آسمان طى هفت هزار سال خدا را با دو ركعت نماز عبادت كرد خداوند هم ، در مقابل آن دو ركعت نماز كه - هفت هزار سال طول كشيد - ثواب هايى براى او در نظر گرفت
ولى بعد از گناه و سرپيچى از دستور الهى و خود را برتر و بالاتر دانستن از آدم عليه السلام ، تهمت به خدا زدن كه تو مرا گمراه كردى ! سعادت و نجات خود را در جهان آخرت به كلى از دست داد و عبادت خود را از ميان برد، و تبدیل  به شر كرد.
البته  ممکن است کسی فکر کند خداوند چرا به خاطر یک سجده نکردن این همه امتیازات شیطان را باطل کرد - جواب روشن است اولا خداوند نه آنهمه بلکه   هزار برابر آن هم بود نیازی نداشت و برایش مهم نبود و ثانیا او مستقیما خدا را رد کرد و به امر او اطاعت نکرد و در برابر خدا -قد علم کرد  و در گفتارش اصرار داشت  الان هم اصرار دارد - اگر شیطان الان هم به قبر آدم سجده کند باز پذیرفته است -روزی  شیطان به حضرت موسی علیه السلام  گفت بخدا بگو حالا که کار از کار گذشته مرا ببخشد و از گناهم در گذرد- حضرت موسی عرض اورا به خدا رساند - خدا فرمود: مآله ای نیست - حالا برود به قبر  آدم سجده کند از او در گذرم -شیطان پرسید خدا چه گفت جواب را رساند- شیطان پوز خندی زد و گفت من به خودش که زنده بود سجد نکردم بعد از این همه سال به قبرش سجده کنم  اصلا و ابدا- پس درواقع  آنهمه عبادت تو خالی بوده .و جوابهای علمی و عبادی و معرفتی و غیره  در این مورد زیاد که اینجا ظرفیت ندارد متعرض شوم  به صاحب علم و دانش  آن یک پاسخ کافیست ( در برابر خدا ایستادگی کردن).
این آزمون بزرگى بود و او با آن همه عبادت که به تعبیر امیر مومنان (ع) در خطبه قاصعه درباره عبادت ابلیس می فرماید :
‹‹ از کار خداوند متعال درباره شیطان عبرت بگیرید زیرا عبادت و بندگی طولانی و جهد و کوشش بسیار او را بخاطر کبر و سر کشی در  یک ساعت باطل و تباه ساخت .
در حالیکه شش هزار سال خدا را عبادت کرده بود که معلوم نیست که آیا به شمار سالهای دنیایی است یا اخروی .[ نهج البلاغه، محقق: صبحى صالح، خطبه قاصعه، ص 287.]
 ابلیس با آن سابقه عبادی طولانیش با یک آزمایش الهی ، یعنی سجده نکردن  بر آدم ،
 چنان پست و مطرود شد که به او خطاب شد: «برو بیرون، تو رانده شده‌اى»،[ حجر، 34.] «تا روز رستاخیز بر تو لعنت باد».[ حجر، 35.]
 از این‌جاست که ما باید مراقب خویشتن باشیم.که  اگر خداوند توفیقى عطا فرموده و ما چند روزى در راه درستى گام برداشتیم. تا پایان چنان بمانیم .. جهان عرصه دگرگونی‌هاست. آدمى تا زنده است. و  راستاى باریک روزگار به او می‌گذرد. احتمال سقوط دارد. و لذا همواره باید از درگاه ربوبى عاقبت بخیری را درخواست نماییم. قسمت دیگر عکس‌العمل شیطان پس از راندگى اش . هنگامى که دریافت مسئله جدى است و از آن مقام والایى که داشته به خاطر سجده نکردن به حضرت آدم ساقط گشته است. دشمنى شگرفى نسبت به آدم پیدا کرد و گفت: «[خدایا] اگر مرا تا رستاخیز واگذارى. فرزندان او  را زیر فرمان خواهم آورد مگر تعداد کمى را [که نتوانم]».[ اسراء، 62.]
و در سوره ص، آیه 82 این چنین آمده است: «و سوگند به قدرت تو که همگى را گمراه خواهم کرد».[مصباح یزدى، محمد تقى، معارف قرآن، بخش دوم، ص 299، مؤسسه در راه حق.]
عزیزان حال روشن شد که اولاً: شیطان از طایفه جن است. و آنها نیز همچون انسان‌ها مکلف‌اند: ( کهف، 50.] «ما جن و انس را نیافریدیم مگر براى آن‌که [خدا را] عبادت کنند».[ ذاریات، 56.
 بزرگ‌ترین لطف و عنایت در باب ابلیس این بود که در درجه اول توفیق عبادت حضرت حق را یافته بود و در درجه بعد به علت کثرت عبادت در زمره فرشتگان به حساب می‌آمد و آن قدر این قرب به ساحت عالم ملایک زیاد بود که قرآن کریم ابلیس را در ماجراى سجده به آدم از مجموعه فرشتگان - استثناء می‌نماید یعنی او هم فرشته حساب می شد : «همه فرشتگان جمیعاً سجده کردند به جز ابلیس»( حجر، 31]

و بزرگ‌ترین استحقاق یارى درباره شیطان (ابلیس) همان همنشینى با فرشتگان و درک صفا و پاکى و طهارت آنها بود. و یکى از قوانین نظام هستى این است که هر چه معرفت بیشتر و درجه مکلف راقی‌تر باشد. در صورت بروز خطا و اشتباه شدت عقاب نیز  افزون‌تر است!
از این‌رو؛ بعد از اتمام حجت (بندگى و همنشینى با ملایک) درباره شیطان و استکبار وى در مورد سجده به آدم خطاب‌هاى شدید حضرت حق نشان از شدت عقوبت و سقوط درجه شیطان دارد
خدا یا به احترام محمد و آل محمد از گناهان ما در گذر و ما را مشمول رحمت خود گردان آمین یارب العالمین.