339 - قیامت نزدیکتر از چشم بهم زدن
58 بازدید
موضوع: اخلاق و عرفان

 قیامت نزدیکتر از چشم بهم زدن است

پیروانان ادیان آسمانی همه معتقدند یک روزی پیش خواهد آمد که به اعمال بشر رسیدگی خواهد شد و همه به نتیجه اعمال خود خواهند رسید. آن روز را قیامت یا رستاخیز یا با نامهای دیگرمی نامند.

طبق روایات یک چهارم قرآن کریم راجع به این روز آمده است. درابنجافقط به آوردن سه آیه اکتفاء می کنیم.

 برپایی قیامت با همه گستردگی و عظمت، امری آسان برای خداوند

1 - وَ لِلَّهِ غَیبُ السَّمَاوَاتِ وَ الْأَرْضِ وَ مَا أَمْرُ السَّاعَةِ إِلاَّ کَلَمْحِ الْبَصَرِ أَوْ هُوَ أَقْرَبُ إِنَ اللَّهَ عَلَی کُلِ شَی ءٍ قَدِیرٌ نحل آیه 77 غیب آسمانها و زمین، مخصوص خداست (و او همه را می داند)؛ و امر قیامت (بقدری نزدیک و آسان است) درست همانند چشم برهم زدن، و یا از آن هم نزدیکتر؛ چرا که خدا بر هر چیزی تواناست!

(( لَمْح )): چشم برهم زدن. «لَمْحِ الْبَصَرِ»: مثلی است که برای کوتاهی زمان زده می شود. «أَقْرَبُ»: نزدیکتر. در اینجا مراد کوتاه تر و کمتر است.

2 - وَمَا أَمْرُنَا إِلَّا وَاحِدَةٌ کلَمْحٍ بِالْبَصَرِ سوره 54، نازعات آیه 50 کار ما نیست مگر یکی مانند بهم زدن چشم.

3 - فَإِنَّمَا هِی زَجْرَةٌ وَاحِدَةٌ فاذا هم ینظرون صافات 19 ( 3 - فَإِنَّمَا هِی زَجْرَةٌ وَاحِدَةٌ فاذا هم باالساهره (تازعات ایه 14)

 برپایی قیامت با همه گستردگی و عظمت، امری آسان برای خداوند است.

 تشبیه زمان وقوع قیامت

زمان وقوع قیامت، را به یک چشم بر هم زدن تشبیه کرده اند.

. . . وما امر الساعة الا کلمح البصر او هو اقرب. . . غیب آسمانها و زمین، مخصوص خداست (و او همه را می داند)؛ و امر قیامت (بقدری نزدیک و آسان است) درست همانند چشم برهم زدن، و یا از آن هم نزدیکتر؛ چرا که خدا بر هر چیزی تواناست! [. نحل/سوره۱۶، آیه۷۷. ]

. کوتاه سخن اینکه ساعت، یکی از غیب های آسمان ها و زمین است و آیه شریفه یعنی آیه (و لله غیب السموات و الارض) ملکیت خدای را نسبت به خود این غیب اعلام فرموده نه ملکیتش نسبت به علم غیب را خلاصه نفرموده خدا علم غیب آسمان ها و زمین را دارد بلکه فرموده غیب آسمان ها و زمین را دارد، و از سیاق آیه استفاده می شود که جمله (و لله غیب. . . ) توطئه و زمینه چینی است برای گفتن (و ما امر الساعة الا کلمح البصر. . . ) پس می توان گفت که جمله مزبور بمنظور احتجاج آورده شده. مفاد اینکه فرمود: امر ساعت (قیامت) مانند چشم بر هم زدن یا نزدیک تر از آن است. [ ترجمه تفسیر المیزان، علامه طباطبائی، ج۱۲، ص۴۴۱

در طول تاریخ دوجریان در یک چشم بر هم زدن انجام گرفته.

1 - اقدام آصف در یک چشم بر هم زدن

آصف بن برخیا، برای حاضر ساختن تخت بلقیس با یک چشم بر هم زدن، در برابر سلیمان علیه السلام اقدام کرد.

قال یایها الملؤا ایکم یاتینی بعرشها قبل ان یاتونی مسلمین• قال الذی عنده علم من الکتب انا ءاتیک به قبل ان یرتد الیک طرفک فلما رءاه مستقرا عنده. . . (سلیمان) گفت: «ای بزرگان! کدام یک از شما تخت او را برای من می آورد پیش از آنکه به حال تسلیم نزد من آیند؟»•(امّا) کسی که دانشی از کتاب (آسمانی) داشت گفت: «پیش از آنکه چشم بر هم زنی، آن را نزد تو خواهم آورد!» و هنگامی که (سلیمان) آن (تخت) را نزد خود ثابت و پابرجا دید گفت: «این از فضل پروردگار من است، تا مرا آزمایش کند که آیا شکر او را بجا می آورم یا کفران می کنم؟! و هر کس شکر کند، به نفع خود شکر می کند؛ و هر کس کفران نماید (بزیان خویش نموده است، که) پروردگار من، غنیّ و کریم است!» (آن کس که تخت بلقیس را آورد، آصف بن برخیا وزیر حضرت سلیمان علیه السّلام بود() [ مجمع البیان، ج۷ - ۸، ص۳۴۹. ( نمل/سوره۲۷، آیه۳۸. نمل/سوره۲۷، آیه۴۰.

. امام صادق علیه السلام فرموده: آصف بن برخیاء از 73 اسم اعظم فقط یکی را می دانست که آن کار را داد ولی ما 72 را می دانیم و یکی مخصوص خداست.

2 - احضار تخت بلقیس

 در یک چشم بر هم زدن تخت او حاضرشد!

سرانجام فرستادگان ملکه سبا هدایا و بساط خود را برچیدند و به سوی کشورشان بازگشتند و ماجرا را برای ملکه و اطرافیان او شرح دادند همچنین عظمت اعجازآمیز ملک سلیمان و دستگاهش را بیان داشتند که هر یک از اینها دلیلی بود بر اینکه او یک فرد عادی و پادشاه نیست، او به راستی فرستاده خدا است و حکومتش نیز یک حکومت الهی است.

در اینجا برای آنها روشن شد که نه تنها قادر بر مقابله نظامی با او نیستند بلکه اگر فرضا بتوانند مقابله کنند به احتمال قوی مقابله با یک پیامبر پر قدرت الهی است. لذا ملکه سبا با عده ای از اشراف قومش تصمیم گرفتند به سوی سلیمان بیایند و شخصا این مساله مهم را بررسی کنند تا معلوم شود سلیمان چه آئینی دارد؟ (تفسیر نمونه، مکارم شیرازی، ج۱۵، ص۴۶۷.

 یک سوال و پاسخ آن

سوالی دارم که از هرکی پرسیدم نتونستم جواب قانع کننده بگیرم و اون این است که مگر نمی گویید خداوند سریع الحساب است و در یک چشم به هم زدن به حساب بندگان رسیدگی می کند با این وجود قیامت باید خیلی سریع تمام بشود در حالی که خداوند در سوره معارج آیه ۴ می گوید قیامت پنجاه هزار سال طول می کشد آیا این تناقض نیست؟

 ?پاسخ?

در این شکی نیست که یکی از صفات خداوند « سریع الحساب» بودن او است چنان که می فرماید: « خداوند سریع الحساب می باشد» ?آل عمران ۱۹۹- مائده ۴- ابراهیم ۵۱- غافر۱۷

حضرت علی علیه السلام فرمود: « خداوند حساب تمام بندگانش را در زمان کوتاهی به اندازه زمان دوشیدن یک گوسفند رسیدگی می کند» ?مجمع البیان ج۳ ص۳۱۳

وفرمود: « خداوند حساب همه بندگان را تنها در یک چشم بر هم زدن رسیدگی می کند» ?مجمع البیان ج۲ ص۲۹۸

دلیل این سرعت روشن است زیرا حساب منوط به علم و آگاهی کامل، قدرت فوق العاده و رعایت عدالت از هر نظر است و چون خداوند همه این صفات را در حد کمال داراست می تواند در یک چشم به هم زدن حساب همگان را برسد.

اصولا وضع اعمال انسانها و آثاری که از خود در روح و جسم ما به یادگار می گذارد چنان است که خود به خود حساب همه کارها را حفظ می کند و از این نظر می توان آنها را به اتومبیل ها و هواپیماها و کشتی ها تشبیه کرد که با داشتن دستگاه کیلومتر سنج همیشه حساب تمام مسیرهایی را که در گذشته عمر خود داشته اند حفظ می کند و با یک نگاه می توان فهمید آنها در تمام عصر خود چقدر راه پیموده اند. منتها دیده ای می خواهد که این مسافت سنج ها را در وجود انسان در چشم و گوش و دست و پا و روح و جان او ببیند و بخواند. (پیام قرآن ج۶ ص۱۲۷).

?اما باید توجه کرد که آیه ۴ سوره معارج که می گوید روز قیامت پنجاه هزار سال طول می کشد « فی یوم کان مقداره خمسین الف سنه» منافاتی با سریع الحساب بودن خداوند ندارد؛

زیرا آیه مورد بحث سخنی در مورد مساله حسابرسی خلائق در بر ندارد بنابراین می توان گفت که توقف گروهی در عرصه محشر به مدت طولانی نه برای حسابرسی بلکه برای نوعی مجازات و سر گردانی است و این درباره کافران و بدکاران است و گرنه مطابق روایات مومن توقفش در عرصه محشر بسیار کوتاه است.

علامه مجلسی روایت می کند که پس از نزول آیه سوره معارج ابوسعید خدری به پیامبر عرضه داشت که چقدر این روز طولانی است. پیامبر گرامی فرمود:

« قسم به کسی که جان من در قبضه قدرت او است این روز طولانی آن قدر نسبت به افراد با ایمان سبک می شود که حتی از مدت زمان خواندن یک نماز که در دنیا می خواند کمتر خواهد بود» ?بحار الانوار ج۷ ص۱۲۳

نقل جواب از کتاب؛ ?پیام امام امیر المومنین، ایت الله مکارم ج۱۴ ص۴۷۵

نتیجه - اینکه آن روز بموقع با سرعت تمام خواهد رسید و هیچ شکی در آن نیست و ما باید برای همچون روزی آماده باشیم روزی که تمام انبیاء و اولیاه و بندگان خالص خدا از نرس آن روز می نالیدند و به خود خدا پناه می بردند.

 منابع

 از منابع زیاد مختلف استفاده شده که در بالا به بعضی ها اشاره شد برای اینکه طولانی نباشد در اینجا دوباره نمی آوریم.